हा लेख या भाषांमध्येही: English · हिंदी
दरवर्षी पावसाळ्यापूर्वी महापालिका धोकादायक आणि जीर्ण इमारतींची यादी जाहीर करते आणि म्हाडाचे दुरुस्ती मंडळ बेट शहरातील जुन्या सेस इमारतींचे सर्वेक्षण करते. नोटीस मिळालेल्या कुटुंबांसाठी हा भीतीदायक क्षण असतो: आम्हाला बाहेर काढतील का? कुठे जायचे? परत येता येईल का? ही नोटीस खरोखर काय सांगते आणि पुढे काय करावे, ते हा लेख समजावतो.
पागडी किंवा सेस इमारतीचे मालक किंवा भाडेकरू आहात? आपल्या इमारतीच्या पुनर्विकास पर्यायांचे मुंगेकर रिअल्टीकडून मोफत प्राथमिक मूल्यमापन करून घ्या. आपली मालमत्ता नोंदवा किंवा +91 98207 44734 या क्रमांकावर WhatsApp करा.
चार वर्गवारी
| वर्ग | अर्थ | काय होते |
|---|---|---|
| C1 | अतिधोकादायक, राहण्यास अयोग्य | रिकामी करून पाडावी लागते |
| C2A | मोठ्या संरचनात्मक दुरुस्तीची गरज | दुरुस्तीदरम्यान रिकामी करावी लागते |
| C2B | मोठ्या संरचनात्मक दुरुस्तीची गरज | रिकामी न करता दुरुस्ती करता येते |
| C3 | किरकोळ दुरुस्तीची गरज | रहिवासी राहत असताना दुरुस्ती |
ही वर्गवारी सहसा परवानाधारक संरचना अभियंत्याच्या संरचनात्मक तपासणी (structural audit) अहवालावर किंवा महापालिकेच्या स्वतःच्या पाहणीवर आधारित असते.
इमारत C1 असेल तर
- गांभीर्याने घ्या. मुंबईत जवळपास प्रत्येक पावसाळ्यात इमारती कोसळतात. कुटुंबाची सुरक्षा सर्वात आधी.
- घर सोडल्याने भाडेकरू हक्क संपत नाही. अधिकृत नोटिशीवरून धोकादायक इमारत सोडणाऱ्या भाडेकरूचा दुरुस्त किंवा पुनर्बांधित इमारतीत घराचा हक्क कायम राहतो. नोटिशीची प्रत आणि भाडेकरू असल्याचा पुरावा (भाडे पावत्या, रेशन कार्ड, वीज बिल) जपून ठेवा.
- बेट शहरातील सेस इमारतींच्या भाडेकरूंना म्हाडाच्या संक्रमण शिबिरात खोली मिळू शकते.
- घर सोडण्यापूर्वी खोलीचे फोटो आणि व्हिडिओ काढा आणि नेमके क्षेत्रफळ नोंदवा.
वर्गवारी मान्य नसेल तर
कधी कधी रहिवाशांना वाटते की इमारत अहवालात सांगितल्याइतकी वाईट नाही, किंवा मालक नोटिशीचा वापर भाडेकरूंना बाहेर काढण्यासाठी करत आहे. अशा वेळी रहिवासी दुसरी संरचनात्मक तपासणी करून घेऊ शकतात. वादग्रस्त प्रकरणांसाठी महापालिकेची तांत्रिक सल्लागार समिती (TAC) आहे. स्वतःच्या अभियंत्याचा अहवाल घेऊन लवकर तिच्याकडे जा आणि सर्व काही लेखी ठेवा.
C2A, C2B आणि C3: दुरुस्ती की पुनर्विकास?
इमारतीला वारंवार मोठ्या दुरुस्तीची गरज लागत असेल, तर तात्पुरत्या डागडुजीवर पैसे खर्च करणे योग्य नसेल. दुरुस्तीने इमारत आणखी काही वर्षे टिकते; पुनर्विकासाने प्रत्येक कुटुंबाला मोठे आणि सुरक्षित घर मिळते. भूखंडावर पुनर्विकास शक्य आहे का आणि प्रत्येक कुटुंबाला काय मिळू शकते, हे व्यवहार्यता अहवालातून कळते.
मालकांसाठी धोकादायक नोटीस हा निर्णायक क्षण का?
जुन्या सेस इमारतींसाठी, इमारत धोकादायक घोषित झाल्यानंतर म्हाडा अधिनियमाचे कलम ७९अ एक स्पष्ट क्रम ठरवते. किमान ५१% भाडेकरूंच्या संमतीने, साधारणपणे सहा महिन्यांत पुनर्विकास प्रस्ताव आणण्याची पहिली संधी मालकाला मिळते. मालकाने काही न केल्यास भाडेकरूंना पुढची संधी मिळते. दोघांनीही काही न केल्यास म्हाडा इमारत आणि जमीन ताब्यात घेऊ शकते. नोटिशीकडे दुर्लक्ष करणारा मालक मालमत्तेवरील नियंत्रण गमावू शकतो.
या आठवड्यात काय करावे
- नोटीस आणि संरचनात्मक तपासणी अहवालाच्या प्रती मिळवा.
- सर्व भाडेकरू/सभासद आणि मालक यांची बैठक बोलवा.
- प्रत्येक कुटुंबाचा भाडेकरू पुरावा गोळा करा.
- दुरुस्ती, TAC कडे अपील किंवा पुनर्विकास प्रस्ताव यापैकी काय करायचे ते लवकर ठरवा.
- कोणत्याही विकासकाशी बोलण्यापूर्वी स्वतंत्र व्यवहार्यता अहवाल करून घ्या.
नोटीस आली आहे? मुंगेकर रिअल्टी संपूर्ण मुंबईतील मालक, सोसायट्या आणि पागडी इमारतींना धोकादायक इमारतीच्या नोटिशीचे रूपांतर नीट नियोजित पुनर्विकासात करण्यास मदत करते. संपर्क: ९८२०७ ४४७३४ किंवा mungekarrealty.com.
मालक आणि भाडेकरूंसाठी आणखी वाचा: इमारत विकावी की पुनर्विकास करावा? · मालक–विकासक करारनामा: आग्रह धरावा अशा तरतुदी · पुनर्विकासासाठी पागडी भाडेकरूंची संमती
हा लेख सर्वसाधारण माहिती आहे, कायदेशीर किंवा संरचनात्मक सल्ला नाही. आपत्कालीन परिस्थितीत आधी महापालिका आणि अग्निशमन दलाच्या सूचना पाळा.